Czy kredyt hipoteczny jest kredytem konsumenckim? Dwie ustawy, różne zasady

Kredyt hipoteczny bierzesz jako konsument, ale w sensie prawnym nie jest on kredytem konsumenckim. Od 22 lipca 2017 r. ma własną ustawę – o kredycie hipotecznym – i to ona, a nie ustawa o kredycie konsumenckim, określa Twoje prawa. Wyjaśniamy, skąd bierze się to rozróżnienie, kiedy kredyt związany z mieszkaniem jednak jest konsumencki i co z tego wynika w praktyce.

Kredyt hipoteczny to kredyt dla konsumenta, ale nie „kredyt konsumencki”

Kredyt hipoteczny podlega ustawie o kredycie hipotecznym z 2017 r., a nie ustawie o kredycie konsumenckim z 2011 r.

Wątpliwość „kredyt hipoteczny czy konsumencki” bierze się z podobnych słów. Obie ustawy mówią o kredycie dla konsumenta, czyli osoby prywatnej, która nie pożycza na firmę. „Kredyt konsumencki” to jednak nazwa konkretnej kategorii prawnej, a nie każdy kredyt dla osoby prywatnej.

Do 2017 r. część przepisów ustawy o kredycie konsumenckim stosowano także do kredytów hipotecznych. Ustawa o kredycie hipotecznym je uchyliła i stworzyła dla hipotek osobny zestaw zasad. Każda z ustaw wdraża też inną dyrektywę unijną (2008/48/WE dla kredytu konsumenckiego, 2014/17/UE dla kredytów związanych z nieruchomościami mieszkalnymi).

O kwalifikacji decyduje zabezpieczenie i cel, nie kwota

Kredyt jest hipoteczny, gdy zabezpiecza go hipoteka na nieruchomości mieszkalnej albo gdy służy kupnu lub budowie mieszkania, domu czy działki.

Ustawa o kredycie hipotecznym obejmuje kredyt dla konsumenta, który spełnia jeden z dwóch warunków:

• jest zabezpieczony hipoteką lub innym prawem związanym z nieruchomością mieszkalną,
• albo finansuje kupno lub utrzymanie własności domu lub mieszkania, ich budowę lub przebudowę, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, działki albo udziału w takiej nieruchomości.

Nazwa produktu nie ma znaczenia. Kredyt mieszkaniowy z hipoteką, pożyczka hipoteczna na dowolny cel czy kredyt konsolidacyjny zabezpieczony hipoteką – wszystkie podlegają ustawie o kredycie hipotecznym. Przegląd tych produktów znajdziesz w tekście o tym, na co można wziąć kredyt hipoteczny.

Kredyt konsumencki to co do zasady kredyt do 255 550 zł. Kwota nie przesądza jednak sprawy: kredyt na mieszkanie na 200 000 zł z hipoteką nadal jest hipoteczny. Kredyt na działalność gospodarczą lub gospodarstwo rolne nie podlega żadnej z tych ustaw.

Kredyt na remont bez hipoteki jest kredytem konsumenckim

Kredyt na remont domu lub mieszkania bez hipoteki jest kredytem konsumenckim – nawet powyżej 255 550 zł.

Ustawa o kredycie konsumenckim wprost obejmuje kredyt niezabezpieczony hipoteką, przeznaczony na remont domu albo lokalu mieszkalnego, bez względu na kwotę. Ustawa o kredycie hipotecznym ten sam kredyt wyłącza ze swojego zakresu. Jeśli bank przy kredycie remontowym wpisuje hipotekę, kredyt staje się hipoteczny – więcej o tym w tekście o kredycie hipotecznym na remont mieszkania.

Aby sprawdzić, która ustawa dotyczy Twojej umowy, zajrzyj do jej tytułu, postanowień o zabezpieczeniu i formularza informacyjnego.

Co zmienia to, której ustawie podlega kredyt

Obie ustawy dają prawo do odstąpienia od umowy i obniżenia kosztów przy wcześniejszej spłacie, ale inaczej ograniczają opłaty banku.

Zasady opłaty za wcześniejszą spłatę przy hipotece opisujemy w poradniku jak nadpłacać kredyt hipoteczny.

Ustawa o kredycie hipotecznym chroni Cię też przed podpisaniem umowy. Decyzja kredytowa wraz z formularzem informacyjnym wiąże bank przez co najmniej 14 dni. Masz więc czas, by porównać oferty i policzyć ratę, na przykład w kalkulatorze kredytu hipotecznego.