Czy kredyt hipoteczny jest dziedziczony? Co muszą wiedzieć spadkobiercy

Po śmierci kredytobiorcy niespłacony kredyt hipoteczny nie znika. Dług przechodzi na spadkobierców razem z mieszkaniem, a hipoteka dalej obciąża nieruchomość. Ile realnie zapłacisz, zależy od tego, jak przyjmiesz spadek, czy dziedziczysz sam, czy z innymi, i czy byłeś współkredytobiorcą.

Kredyt hipoteczny jest dziedziczony jak każdy inny dług

Niespłacona część kredytu wchodzi do spadku i przechodzi na spadkobierców. Spadek to nie tylko majątek zmarłego, ale też jego długi. Bank nie traci prawa do pieniędzy – zmienia się tylko osoba, od której może ich żądać.

Hipoteka obciąża mieszkanie bez względu na to, kto jest jego właścicielem. Gdy raty przestaną wpływać, bank może dochodzić pieniędzy z tej nieruchomości.

Bank zwykle prosi o akt zgonu i dokument, który pokazuje, kto dziedziczy: postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo notarialny akt poświadczenia dziedziczenia. Dalsze zasady spłaty, na przykład aneks do umowy, ustala ze spadkobiercami. Banki podchodzą do tego różnie, więc zgłoś się do nich jak najwcześniej.

Dług może spłacić ubezpieczyciel, jeśli kredyt był objęty polisą na życie. Te przypadki opisujemy w artykule o tym, czy bank może umorzyć kredyt hipoteczny w przypadku śmierci kredytobiorcy.

Spadkobierca ma trzy wybory i 6 miesięcy na decyzję

Spadek możesz przyjąć wprost, przyjąć z dobrodziejstwem inwentarza albo odrzucić. Na decyzję masz 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedziałeś się, że jesteś spadkobiercą. Przy dziedziczeniu z ustawy to zwykle dzień, w którym dowiedziałeś się o śmierci bliskiej osoby.

Oświadczenie składasz w sądzie albo u notariusza i nie możesz go potem odwołać. Jeśli w ciągu 6 miesięcy nic nie zrobisz, prawo uznaje, że przyjąłeś spadek z dobrodziejstwem inwentarza.

Przyjęcie wprost – odpowiadasz całym majątkiem

Przy przyjęciu wprost odpowiadasz za długi zmarłego bez ograniczeń. Jeśli dług z kredytu przewyższa wartość mieszkania, bank może żądać różnicy z Twoich oszczędności, pensji czy innego majątku. Ten wybór ma sens tylko wtedy, gdy wiesz, że majątek zmarłego wyraźnie przewyższa jego długi.

Przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza – odpowiadasz do wartości spadku

Odpowiadasz za długi tylko do wartości odziedziczonego majątku. Tę wartość ustala wykaz inwentarza, składany w sądzie lub u notariusza, albo spis inwentarza sporządzany przez komornika.

Odrzucenie spadku – nie dostajesz ani mieszkania, ani długu

Gdy odrzucisz spadek, prawo traktuje Cię tak, jakbyś nie dożył otwarcia spadku. Nie odpowiadasz za kredyt, ale tracisz też mieszkanie i resztę majątku zmarłego.

Spadek przechodzi wtedy na kolejne osoby, najczęściej na Twoje dzieci. One również muszą go odrzucić, jeśli nie chcą przejąć długu. Za małoletnie dziecko oświadczenie składa rodzic, ale potrzebuje na to zgody sądu rodzinnego.

Kilku spadkobierców odpowiada solidarnie do działu spadku

Dopóki spadkobiercy nie podzielą spadku, odpowiadają za długi solidarnie. Bank może więc żądać całej kwoty od jednego z nich. Ten, kto zapłacił, może potem domagać się zwrotu od pozostałych według ich udziałów.

Po dziale spadku każdy odpowiada już tylko w granicach swojego udziału.

Współkredytobiorca spłaca dalej cały kredyt

Gdy umiera jeden z kredytobiorców, drugi nadal odpowiada za cały dług, a nie za połowę. Kredytobiorcy zwykle odpowiadają solidarnie, więc bank może żądać całej raty od każdego z nich.

Do spadku wchodzi tylko udział zmarłego w mieszkaniu. Przy wspólności majątkowej połowa mieszkania należy do żyjącego małżonka, a druga połowa trafia do spadku. Żyjący małżonek często dziedziczy też część tej drugiej połowy, razem z dziećmi.

Po śmierci współkredytobiorcy porozmawiaj z bankiem, zanim pojawią się zaległości. Ratę przy dłuższym okresie spłaty sprawdzisz w kalkulatorze kredytu hipotecznego.

Co spadkobiercy mogą zrobić z mieszkaniem z kredytem

Po przyjęciu spadku masz trzy drogi: spłacać kredyt dalej, spłacić go od razu albo sprzedać mieszkanie i oddać bankowi pieniądze z ceny. Wybór zależy od Twoich dochodów i tego, czy chcesz zatrzymać nieruchomość.

Jeśli nikt nie spłaca rat, bank może wypowiedzieć umowę, zażądać całego długu i skierować egzekucję do mieszkania. Jak przebiega sprzedaż mieszkania z kredytem hipotecznym, opisujemy w osobnym artykule.